Rifat Paşa 1225’de (1811) İstanbul’da doğdu. Çektiri Beyi Emin Bey’in oğludur. 20 yaşında iken II. Mahmud zamanında subaylıkla orduya girmiş ve gösterdiği yüksek kabiliyetten dolayı Paris’teki Harbiye Mektebi’ne gönderilmiş, orada pek iyi derecede diploma alarak bir müddet Fransız ordularında askerî talimleri gördükten sonra binbaşı rütbesiyle ülkeye dönmüştür.

Az zamanda livalığa (generalliğe) kadar çıktı. Harbiye ile askerî okulların Avrupa’daki gibi tensiki lâzım olduğu takdir edilince Rifat Paşa 1252’de (1836) 25 yaşında olduğu hâlde Emin Paşa’nın yerine Harbiye mektebi nazırlığına getirildi. 1264’e (1848) kadar 12 sene bu vazifede bulunmuştur.

O zamana kadar Çinili Köşk’te bulunan okul 1846’da Pangaltı’da yeni yapılan Harbiye mektebi binasına nakledilmiş ve Abdülmecid açılış töreni ile sınavlarda bulunmuştur.

Rifat Paşa 1852’de memuriyetle Bükreş’e gönderildi. O sene başlayan Kırım seferinin ilk zamanlarında Edirne’de kurulan askerî meclise reislik etti. 1853’de Rusya harbi başlamıştı. Ruslar Silistre’ye hücum ettiler. Pek çetin savaşlar oluyordu. Kale kumandanı Musa Paşa şehit düşünce kumandayı Rifat Paşa aldı.

General Paskiyeviç kumandasındaki Rus askerinin sayısı 90 binden fazla idi. Rifat Paşa’nın elinde ancak 15 bin Türk kahramanı vardı. Mecidiye, Yılanlı, tabyalarında pek kanlı muharebeler oldu. Boğaz boğaza vuruştular. Sonunda Ruslar bozularak kaçtılar. Namık Kemal’in Vatan yahut Silistre piyesindeki savaş işte bu Silistre cengidir.

Rifat Paşa bu şanlı savunmayı yaptıktan sonra İstanbul’a dönünce Sultan Abdülmecid kendisine iftihar nişanı takmıştır. Bundan başka rütbesinin maaşından başka vefatına kadar almak üzere 25 bin kuruş da maaş bağlanmıştı.

Rifat Paşa bundan sonra Şurayı Asker reisi olmuş, 1857’de müşirlikle Yanya vali ve kumandanlığına gönderilmiştir. Biraz sonra Serdarı Ekrem Ömer Paşa’nın yerine Rumeli Ordusu kumandanı oldu ve serdarı ekrem unvanını aldı. 22 Cemaziyelevvel 1276’da (17 Kasım 1859) Niş kumandanı iken Priştine’de vefat etti. Kabri Kosova’da Murad Hüdavendigâr Türbesi avlusundadır. Kendisi akıllı, askerlik fenninde mahir idi. Oğulları Ferik Servet Paşa, Mazhar Paşa ve Vassaf Bey’dir. Ve damadı Ferik Abidin Paşa’dır.

Rifat Paşa aile sofası eski Boyacı Sokak, şimdiki Sultan Reşad Caddesi üzerinde ve Canan Hanım Türbesi’nin sol tarafındandır. Burada bu aileye ait 10 şahide vardır.